Interessante links

Research results on pig enrichment – The research project “New innovations for environmental enrichment on pig farms” of the University of Helsinki

Research project FareWellDock

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 1.0/10 (1 vote cast)
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Knabbelpaal en hooiruif beste inzending prijsvraag hokverrijking voor varkens

Vandaag zijn de prijswinnaars bekendgemaakt van hokverrijking voor varkens 2011. Het doel van de prijsvraag, georganiseerd door Wageningen UR Livestock Research, was om varkenshouders te stimuleren en te inspireren om betere vormen van hokverrijking te realiseren. De verzameling inzendingen en voorbeelden biedt volop mogelijkheden om ondanks de economische crisis toch belangrijke stappen voorwaarts te zetten, zowel in de gangbare als de biologische varkenshouderij. De eerste plaats is voor de heer Van der Vegt met zijn inzending ‘Knabbelpaal en hooimand’.

De heer Van der Vegt is een gangbare varkenshouder uit Dalfsen, die inmiddels produceert voor het tussensegment varkens met één ster van de Dierenbescherming. Hij timmert al jaren aan de weg op het terrein van duurzaamheid, inclusief diergezondheid, dierenwelzijn en hokverrijking. De knabbelpaal is een eenvoudige weipaal die aan een ketting hangt of los in beugels staat. De hooimand is een aardappelmand die als hooiruif dienst doet bij de gespeende biggen om hen door de risicovolle periode voor bijterij heen te lootsen. De heer Van der Vegt slaagt er als één van de weinige gangbare varkenshouders in Nederland in om het couperen tot een minimum te beperken en varkens te fokken met een mooie krulstaart.

Op de tweede plaats staat het sortisysteem voor biologische varkens. Volgens deze inzending van de heer Wennekers uit Schagen kunnen varkens via computergestuurde deurtjes hun natuurlijke gedrag uitvoeren in verschillende functiegebieden, zoals wroeten, ruwvoer eten en zoelen (een modderbad nemen). Op de derde plaats komt Sproot van mevrouw Voorneman. Dat is een soort lego voor varkens die de inzendster, een voormalig studente van de TU Delft, heeft ontworpen, geïnspireerd door varkens die tussen boomwortels naar eten zoeken. Op de vierde plaats komt de inzending van de heer Overesch, getiteld ‘Borstel voor zeugen en touw op rol’. Deze biologische varkenshouder uit Raalte heeft een automatische koeienborstel bij z’n zeugen geïnstalleerd en een eenvoudige oplossing bedacht om het verstrekken van touw aan varkens te vergemakkelijken. Van de 20 inzendingen is Uitloop met stro van de heer Sloetjes uit Winterswijk op de vijfde plaats geëindigd.

Er waren twee keer zoveel inzendingen vanuit de biologische als vanuit de gangbare varkenshouderij. Veruit de meeste inzendingen beschreven materiaal om vleesvarkens bezigheid te verschaffen. Vier inzendingen waren gericht op het terugdringen van bijterij (staart- en orenbijten) en twee op het oplossen van problemen met hokbevuiling. Slechts een enkele inzending ging over het aanbieden van een schuurmogelijkheid, maar afkoeling werd vier keer benoemd. Ongeveer de helft van de inzendingen betrof een combinatie van natuurlijke en minder natuurlijke elementen (bijvoorbeeld ‘hout aan een ketting’). Bij vijf inzendingen lag het accent op een meer kunstmatige oplossing; bij vier lag dat juist op meer natuurlijke elementen.

De vijf beste inzendingen scoorden allen een mooi eindcijfer, tussen 6.8 en 7.7 op een schaal van 2 tot 10. De laagste score (3.1) kreeg de inzending Bijtballen. Hierbij hebben de varkens de beschikking over een bundel kettingen met daaraan zogenaamde bijtballen (een soort hockeyballen).
Behalve de 20 inzendingen heeft Marc Bracke, onderzoeker van Wageningen Livestock Research, ook 11 voorbeelden voor hokverrijking geformuleerd die ook zijn gescoord. Het computerspel Pig Chase, die recentelijk de nodige media-aandacht genereerde, kreeg daarbij een matige score van 4.5. Erg lage cijfers kregen de ‘sekspop’ (3.0) waarbij geprobeerd wordt ongewenst seksueel gedrag van ongecastreerde varkens in goede banen te leiden door een halve autoband in het hok te monteren, en de mestschuif (2.5) waarbij de varkens al wroetend hun eigen hok kunnen schoonhouden.

De prijsvraag werd georganiseerd door Wageningen UR Livestock Research vanuit de projecten ‘Hokverrijking voor de uitloop van biologische varkens’ en ‘Verantwoord omgaan met varkensstaarten’, gefinancierd door het Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie. Vanuit het bedrijfsleven werd de prijsvraag ondersteund door De Groene Weg, de Rabobank, De Heus, MS Schippers en Nijenkamp Stalinrichting.


Foto: Hooimand, Van der Vegt


Foto: Knabbelpaal bij de biggen, Van der Vegt


Foto: Knabbelpaal in beugels, Van der Vegt


Foto: Krulstaarten, Van der Vegt


Foto: Uitloop met stro, Sloetjes


Foto: Zeugenborstel, Overesch.


Foto: Sproot, Voorneman


Foto: Ruwvoer, Wennekers


Foto: Modderbad, Wennekers

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 8.0/10 (1 vote cast)
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Computergame voor varkens: Pig Chase

HKU en Wageningen UR ontwikkelden een game concept voor varkens en mensen: ʻPig Chaseʼ

Ontwerpers en onderzoekers van de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht (HKU) en Wageningen UR hebben gewerkt aan een computergame waarmee varkens en mensen met elkaar kunnen gamen. Een eerste ontwerp was: ‘Pig Chase’. Hierin kunnen varkens via een scherm met lichteffecten interactie aangaan met een menselijke speler via een iPad.

Niet alleen mensen, ook varkens vinden het leuk om te spelen. Van varkens was al bekend dat zij in staat zijn om bijvoorbeeld een eenvoudig computerspel te beheersen. Innovatief in dit onderzoek is het idee om dieren en mensen met elkaar te laten gamen. Zo kunnen zij elkaar mogelijk een spannende uitdaging bieden. Sinds 2001 zijn varkenshouders door Europese regelgeving verplicht om geschikt hokverrijkingsmateriaal aan te bieden dat verveling, agressie en staartbijten bij varkens tegengaat, en liefst ook het routinematig staartcouperen overbodig maakt. Veehouders experimenteren hiervoor met allerlei materialen en speeltjes, maar in de praktijk blijkt het lastig om de dieren van voldoende uitdaging te voorzien.

Ontwerpers Kars Alfrink, Irene van Peer en Hein Lagerweij, verbonden aan de HKU onderzoeksgroep Creative Design for Playful Impact hebben samen met filosoof Clemens Driessen van de Wageningen Universiteit en dierenwelzijnsdeskundige Marc Bracke van Wageningen UR Livestock Research gewerkt aan een computergame voor varkens. Daarmee probeerden zij tegemoet te komen aan de behoefte van varkens om te spelen, en te onderzoeken of er een andere relatie met mensen gerealiseerd kan worden.

Ook varkenhouders en hun varkens zijn nauw betrokken geweest bij het ontwerpproces. Dit betekent dat zij de game mede creëren door in de testfase op spelelementen meer of minder enthousiast te reageren. De boeren waren gecharmeerd van videobeelden die op de muur zouden worden geprojecteerd. Vervolgens kwamen de ontwerpers er achter dat ook de varkens geïnteresseerd zijn in lichteffecten, en deze met hun snuit achtervolgen. Op basis hiervan hebben zij een videoschets gemaakt waarin de spelopzet wordt gepresenteerd. Ze noemen het spel ‘Pig Chase’. De menselijke spelers in dit spel kunnen via een iPad een lichteffect op de stalmuur besturen, waarbij het de bedoeling is om de aandacht van het nieuwsgierige varken vast te houden, en samen langs bepaalde doelen te bewegen.

Het spel Pig Chase is vooral bedoeld als concept dat in varianten verder uitgewerkt moet worden. Op dit moment is nog niet bekend wat de waarde van het spel is als afleidingsmateriaal voor varkens.

Het onderzoek van Clemens Driessen, dat deel uitmaakt van het NWO programma ‘Ethiek, Onderzoek en Bestuur’, richt zich op manieren waarop met het ontwikkelen van nieuwe technologie maatschappelijke discussies over vraagstukken rond de veehouderij meer diepgang kunnen krijgen. Morele opvattingen over bijvoorbeeld dierenwelzijn kunnen in de loop van de tijd mede onder invloed van nieuwe technologie veranderen. Met een computergame kan spelenderwijs worden onderzocht wat voor varkens interessante afleiding is en welke rol de mens daarbij kan spelen. Is dit de manier waarop het welzijn van het varken verbeterd zou kunnen worden?

Mens-dier interactie via informatietechnologie is een terrein dat wereldwijd nog in de kinderschoenen staat, maar dat mogelijkheden biedt om op nieuwe manieren relaties met dieren aan te knopen en daarbij nieuwe dingen over de cognitieve vermogens van dieren –en mensen– te leren.

De computergame ‘Pig Chase’ is een van de voorbeelden van hokverrijking bij de prijsvraag.

De videoschets is te bekijken op www.playingwithpigs.nl.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 1.0/10 (1 vote cast)
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Nominaties

De jury heeft haar werk gedaan. Alle inzendingen en voorbeelden van de prijsvraag zijn voorzien van commentaren en scores. Op basis daarvan zijn de nominaties bekendgemaakt. Dat zijn de inzendingen Knabbelpaal en hooimand van Dhr Van der Vegt, Uitloop met stro van Dhr Sloetjes, Borstel voor zeugen en touw op rol van Dhr Overesch, Sproot van Mw Voorneman en Sorti van Dhr Wennekers. Gemiddeld scoorden zij 7.7, 7.4, 7.3, 7.2 en 7.0 op een schaal van 2 tot 10. Deze inzendingen ziet de jury als belangrijkste bijdragen aan beter hokverrijking voor varkens.

Ook de voorbeelden zijn door de jury beoordeeld. Deze waren toegevoegd als controles voor de procedure. Opvallend waren daar de betrekkelijk lage score voor Zeugennest (3.7) , maar ook de hoge score (7.1) voor Kuilgras in droogvoerbak.

Deze waarderingen onderstrepen nog eens de opmerking van een jurylid: “Zoals u zelf weet, is een bezoek aan de installatie in werking de beste manier om te weten of de voorgestelde hokverrijking al dan niet innoverend is.” Hokverrijkingsmateriaal wat goed oogt, zelfs in de ogen van deskundigen, is niet altijd werkelijk goed voor het varken, en omgekeerd. Vandaar dat ik graag een belangrijke kanttekening bij de prijsvraag wil zetten, en dat is het punt om een objectieve en onafhankelijke waarneming direct aan de dieren en de materialen waarmee zij interacteren niet uit het oog te verliezen.

Enkele andere commentaren die vanuit de jury binnenkwamen zijn de volgende:

‘Ik heb wel veel lage cijfers gegeven, maar ik ben denk ik niet de enige. Veel van de ideeën zijn toch wel erg basaal, en zetten niet echt zoden aan de dijk voor het hele dier. Ik vind het sorti idée eigenlijk het enige echt inspirerende, echt welzijns verhogende idée’

‘Jammer dat er nog zoveel met ketting en (stro) touw gewerkt word!’

‘Kettingen. Het blijft eruit zien als een dungeon.’

‘Hmmm. Dus al die lege kale buiten-hokken op de fotos zijn biologisch? Dat verbaast me wel.’

‘Jullie website is prachtig!!! Ook de prijsvraag is een heel leuk idée. Ik heb er graag aan mee gewerkt.’

Het beoordelen en waarderen van afleidingsmateriaal kan dus inspirerend werken. We hopen dat varkenshouders die ervaring ook zullen hebben.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 5.7/10 (6 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Hokverrijking voor kippen (en varkens)

Verenpikken bij kippen is een vorm van beschadigend en abnormaal gedrag dat duidelijk overeenkomsten vertoont met staartbijten bij varkens. Zowel verenpikken als staartbijten zijn vooral het gevolg van verveling, en, meer in het bijzonder, van een chronisch onvermogen om natuurlijk, soort-specifiek voedselzoekgedrag uit te voeren, dus scharrelen (en pikken) bij kippen en wroeten (en bijten) bij varkens.

Voor varkens is het nodige speelmateriaal op de markt. Voor kippen is dit echter nauwelijks of niet het geval.

Er was ooit een kippenspeeltje op de markt, dat in kooien werd opgehangen. Dat ding zou wetenschappelijk ontwikkeld zijn. Het is toen in een ander wetenschappelijk onderzoek vergeleken met een simpel belletje in de kooi en dat werkte net zo goed. 

Pluimveehouders hangen soms oude CD’s aan touwtjes op, of flessen halfvol met water. In tijden van ophokplicht hebben pluimveehouders ook andere dingen uitgetest, zoals lekcupjes van drinknippels in het strooisel gooien, gekleurde voetballen, piepschuim, etc. Echter, alles wat niet eetbaar of afbreekbaar is werkt even en dan is de aandacht weg.

Speelgoed werkt niet, dus geen plastic pikapparaatjes e.d.

Touwtjes werken echter wel als speeltje, zowel los als in bosjes. Ze zijn echter tamelijk snel weg (vooral bij leghennen), en als ze niet goed worden vastgemaakt kunnen ongelukken ontstaan, zoals kippen die de touwtjes proberen door te slikken. Kippen bleken overigens meer geinteresseerd te zijn in witte of gele touwtjes dan in groene, blauwe of rode touwtjes. Touwtjes blijven werken mits goed opgehangen en zolang als ze er nog zijn, en mits ze regelmatig ververst worden. Bosjes touw die regelematig ververst worden kunnen verenpikken tegengaan.

Het beste speelmateriaal voor kippen is ruwvoer en soortgelijke materialen die pikbaar, manipuleerbaar en soms ook nog eetbaar zijn. Voor het voorkomen van verenpikken worden de volgende materialen wel gebruikt: celbetonblokken, lucernebalen, strobalen, wortels en broden. Deze materialen zijn ook goed bruikbaar bij vleeskuikens, met name strobalen of hele balen houtkrullen, die de kippen zelf uit elkaar halen.

Kortom, wanneer het gaat om het aanbieden van hokverrijking en om het tegengaan van abnormaal gedrag zoals verenpikken en staartbijten, dan zijn de volgende materialen zowel voor varkens als voor kippen interessant: stro, ruwvoer en touw.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 6.5/10 (12 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Getagged | Een reactie plaatsen

Hokverrijking voor scholieren en docenten

Dierentuin of varkensstal?

Onlangs werd ik benaderd door een docent biologie die op zoek was naar materiaal om het onderwerp ‘diergedrag’ te behandelen op de middelbare school. Hokverrijking voor varkens biedt een uitgelezen kans voor scholieren om kennis te maken met diergedrag, met de varkenshouderij en met varkensgeluk. En je doet er nog iets goeds mee voor de varkens ook. De blog hieronder bestaat uit citaten van de emailwisseling met de docent en bevat suggesties voor docenten en scholieren om aan hokverrijking voor varkens te doen.

Probleem
“Meestal gaan we met de klas naar de dierentuin, laten de leerlingen een ethogram en protocol maken en dat is het dan. Ik ben daar al jaren nogal ontevreden over.”
Jongeren zijn meestal al vaker in de dierentuin geweest en de dieren laten daar maar zelden spectaculair diergedrag zien. Meestal liggen ze maar wat.
“Al nadenkend over dit onderwerp heb ik bedacht dat het wellicht aardig zou zijn als leerlingen het gedrag van wilde varkens zouden kunnen vergelijken met dat van fokvarkens in stallen. Daarvoor heb ik beeldmateriaal van wilde varkens nodig en een plek waar ik ‘live’ varkens kan en mag bestuderen met een klas leerlingen. Misschien gaan ze dan snappen waar gedragsonderzoek goed voor is (dat is een van mijn doelstellingen).” “Gezien jouw onderzoek met varkens verwacht ik dat jij over veel kennis en materiaal over varkens beschikt. Kun jij me verder helpen?”

Oplossing
Hieronder mijn suggesties die misschien ook voor andere docenten, of voor scholieren die een profielwerkstuk willen maken, interessant kunnen zijn.
“Wat een idee zou kunnen zijn is de leerlingen een ‘testje’ te laten uitvoeren. Dan worden de varkens actief en kunnen de leerlingen spelenderwijs ondervinden dat gedragsonderzoek behalve nuttig ook leuk kan zijn. Varkens lenen zich hier bij uitstek voor omdat het, net als wij, zulke nieuwsgierige dieren zijn. Er is een leuk stukje onderzoek van Wood-Gush en Stolba die hebben laten zien dat varkens onder natuurlijke omstandigheden minder lang spelen met hetzelfde speelgoed (bijvoorbeeld een autoband) dan varkens in stallen. Als je varkens iets nieuws geeft gaan ze meestal direct op onderzoek uit. Dan gaan ze spelen en dat is leuk om te zien. Ook de varkens worden er gelukkig van.”
“Je zou bij de dierentuin kunnen vragen of ze daar aan de zwijnen een stuk (vers) snoeihout, stuk sizal touw, een bal en/of een metalen ketting kunnen geven om mee te spelen. Je kunt ook verschillende speelmaterialen in de varkensstal vergelijken. Omdat elke stal meerdere hokken heeft kun je waarnemingen herhalen. De vraag wordt dan meer welk materiaal beter is voor het dierenwelzijn. Welzijn van verrijkingsmateriaal meet je af aan hoeveel de varkens ermee spelen, maar ook of er agressie of andere vormen van frustratie te zien zijn, en natuurlijk aan het feit dat de varkens de staart in de krul trekken (als de staart tenminste nog lang genoeg voor is). Varkens zijn dol op touw; op een bal veel minder (varkens zijn geen mensen).”
“Bij biologische varkensbedrijven of zichtstallen voor de gangbare varkenshouderij heb je de meeste kans van slagen voor een dergelijk initiatief. Een proefstal zoals in Raalte, Sterksel, Barneveld of op de Uithof in Utrecht kan ook een optie zijn.”

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 5.2/10 (9 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Getagged , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Leuke filmpjes


Het varkenstoilet op VIC Sterksel

Hokbevuiling is ongewenst. Een varkenshouder in Taiwan deed een uitvinding voor een ‘varkenstoilet‘ in de vorm van een bijzonder eenvoudig metalen rooster wat onder de drinkplaats wordt geplaatst. De varkens lopen er voorzichtig overheen en zouden meer geneigd zijn aldaar hun behoefte te doen. Er zijn zeker een aantal vraagtekens te zetten bij deze uitvinding (en het is wellicht niet zonder risico’s voor het varken), maar het idee is relatief gemakkelijk uit te proberen en kan mogelijk bruikbaar zijn in een grote groep of bij biologische varkens op de uitloop. Het filmpje is in ieder val het bekijken waard, ookal is het voor de meeste Nederlanders niet te begrijpen wat er gezegd wordt. Klik hier voor het filmpje. Meer informatie over het varkenstoilet kunt u lezen op Biokennis en in V-focus.

Wat gebeurt er wanneer je een minipig een modderbad geeft als het heet is in de zomer? Hij wordt helemaal gek!

Voor wie van Pink Floyd houdt, hier is een link naar hun nummer ‘Pigs’. Deze song is creatieve bewerking van de accoustiek van varkensgeluiden.

Zwemmende varkentjes op de Bahama’s:

Hieronder een filmpje van geiten die genieten van een koeborstel. Iets dergelijks is misschien ook wel wat voor varkens:

Wilde zwijnen in Epe

Wilde zwijnen verjagen een wolf

Biggen race

Het varken als landschapsontwikkelaar; Het verhaal van het varken als landschapsontwikkelaar verteld door Bente.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 5.1/10 (13 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Welkom op deze (werk-)site over hokverrijking voor varkens

Deze site is gemaakt voor varkenshouders en hun erfgangers (zoals dierenartsen, voorlichters en stagaires). Hier kunt u informatie vinden om beter hokverrijkingsmateriaal voor varkens te realiseren en om problemen met bijterij terug te dringen (zie met name de leessuggesties onder ‘Info’ en de foto’s onder inzendingen van de prijsvraag).

Deze werksite is opgezet door Marc Bracke van Wageningen Livestock Research vanuit het project “Hokverrijking van de uitloop van biologische varkens”. Daarin werkten onderzoekers (Marc Bracke, Herman Vermeer, Samantha Wind) samen met biologische varkenshouders (Contactpersoon: Jan Overesch) en De Groene Weg (Jan Leeijen) aan een verbeterde inrichting van de buitenuitloop.
Ook vanuit het project ‘Verantwoord omgaan met varkensstaarten’ werd van deze site gebruik gemaakt.

Een aantal pagina’s op deze site is beveiligd met een wachtwoord. Deze zijn gemarkeerd met een sterretje (*). Deze sites zijn voor projectmedewerkers.

Bio Hier wisselen biologische varkenshouders foto’s, filmpjes en ervaringen met elkaar uit over hokverrijking van de buitenuitloop. De belangrijkste resultaten hiervan zijn te vinden op deze site onder ‘prijsvraag
Waarom hokverrijking? Dit is een kort bericht over de vraag waarom hokverrijking belangrijk is voor de boer, het varken en voor de consument/burger.
Intact Hier hebben we vanuit het onderzoek hulpmiddelen ontwikkeld om varkenshouders en hun begeleiders te ondersteunen, met name (maar niet uitsluitend) via het optimaliseren van beter hokverrijkingsmateriaal (zie Gereedschapskist).
INO Hier vindt u uitleg over een veelbelovende methode om samen met anderen te werken aan beter hokverrijking voor varkens en eventuele problemen met bijterij terug te dringen.
Prijsvraag Hier vindt u informatie over de prijsvraag voor beter hokverrijkingsmateriaal voor varkens.
Info Hier vindt u informatie in de vorm van (links naar) achtergrondliteratuur.

Zie o.a. ook interessante links en ‘leuke filmpjes’. Hieronder een filmpje waarin ik na 1 minuut kort uitleg geef over hokverrijking.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 7.0/10 (3 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Een reactie plaatsen

Waarom hokverrijking?

Hokverrijking is belangrijk voor het varken, de varkenshouder en de consument.

* Voor het varken geeft het bezigheid (gaat verveling tegen), stimuleert het het natuurlijk gedrag (wroeten, voedselzoeken) en de kans op abnormaal gedrag (staartbijten; oorbijten) neemt af. Daardoor vermindert de noodzaak om routinematig de varkensstaarten te couperen en blijven oor- en staartpunten intact zodat de krulstaart en de haarpluim op de staart (weer) zichtbaar is. Hokverrijking is belangrijk voor de integriteit van het varkens.

* Voor de boer is hokverrijking een essentieel onderdeel van het productieproces (omdat het de onrust en bijterij vermindert). Daarnaast is het belangrijk voor het imago van de varkenshouderij. Goed hokverrijking kan dus ook een krul en een pluim opleveren voor de boer.

* De consument/burger wil een betaalbaar stukje vlees, maar ook dat de varkens een goed leven hebben gehad. Goed hokverrijkingsmateriaal kan helpen om meer draagvlak te verkrijgen bij een breder publiek.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 4.5/10 (2 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Getagged , , , , , | Een reactie plaatsen

Disclaimer, Copy Right, Privacy en gebruik van Cookies

Deze site is opgesteld ter ondersteuning van de activiteiten in het project ‘Hokverrijking van de buitenuitloop van biologische varkens’. De makers van de site, de schrijvers van artikelen en andere gebruikers die informatie op deze site plaatsen (zoals tekst, links, foto’s en filmpjes), aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard dan ook, die te maken heeft met het gebruik van deze website. Dat geldt voor eventuele fouten van/in/op deze website en ook voor storingen in/ten gevolge van het gebruik van deze site. De disclaimer geldt ook voor eventuele gevolgen van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op de informatie die van of via deze site is verkregen. De gebruiker van de website wordt met nadruk aangeraden de informatie zelf te controleren en niet zonder meer geïsoleerd te gebruiken.

Copy Rights – Gebruik van informatie

Het is niet toegestaan om informatie (zoals tekst, links, foto’s en filmpjes) van deze site elders (bijvoorbeeld op een andere website) te gebruiken en/of te verspreiden tenzij vooraf daarvoor goedkeuring is verleend door de eigenaar/maker van de informatie. Voor een dergelijke toestemming wordt als regel het opnemen van een duidelijke bronvermelding afgesproken.
De foto’s in de header zijn gemaakt door Sabine Grootendorst.

Privacy and cookie policy

Privacy van gebruikers is belangrijk. Je kunt deze website gebruiken zonder jezelf kenbaar te maken of informatie daaromtrent achter te laten.
De onderstaande tabel geeft een zo volledig mogelijk overzicht van de gebruikte cookies op deze site.

CookieTypeDurationDescription
Cookie Law InfoDe Cookie Law Info banner informeert gebruikers over het gebruik van cookies. Z'n cookie kan geblokkeerd worden via de link onder deze tabel.
Google AnalyticsPersistent1 jaarOm het gebruik van deze site beter te begrijpen en eventuele knelpunten te helpen ontdekken kunnen we Google Analytics gebruiken. De meeste websites gebruiken een dergelijk programma.
ReactiePersistent1 jaarWanneer je een reactie op deze site achterlaat, kan een cookie bewaard worden om je emailadres te 'onthouden', zodat we eventueel contact kunnen opnemen voor verdere correspondentie.

Klik de volgende link om de Cookie Law Info cookie te blokkeren: Blokkeer.

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 6.0/10 (2 votes cast)
Geplaatst in Geen categorie | Getagged , , , , | Een reactie plaatsen